Cytyzyna – Cytisinum

Cyztyzyna - Citisinum

Cytyzyna – Cytisinum (C11H14N2O) – organiczny związek chemiczny, alkaloid chinolizydynowy o silnych własnościach toksycznych. Występujące we wszystkich częściach złotokapu zwyczajnego (Laburnum anagyroides). Czysta chemicznie postać to jasnożółty proszek o masie molowej 190,24 g/mol.

Na skalę przemysłową otrzymywana jest z nasion złotokapu zwyczajnego[8]. Inna nazwa cytyzyny to Cytisinum. Cytyzyna była „modelem”, na którym oparto prace, które doprowadziły do syntezy  warenikliny[13] – substancji wykorzystywanej w lekach leczących uzależnienie od nikotyny.

Działanie biologiczne Cytyzyny

Cytyzyna[1][2][7][8] działa pobudzająco na autonomiczny układ nerwowy, głównie na ośrodek oddechowy. Pobudza również ośrodek naczynioruchowy, zwiększa wydzielanie adrenaliny przez rdzeń nadnerczy i powoduje podwyższenie ciśnienia krwi. Spożycie większych dawek, np. nasion czy kwiatów złotokapu powoduje objawy zatrucia takie jak ślinotok, drgawki, zaburzenia oddychania. Powoduje także miejscowe podrażnienia śluzówki układu pokarmowego, pieczenie w jamie ustnej i gardle, wymioty. Przy spożyciu niewielkich ilości rośliny, szybko występujące wymioty z reguły zapobiegają wchłanianiu cytyzyny i rozwinięciu się zatrucia[3].

Zastosowanie Cytyzyny

Ze względu na podobieństwo sposobu działania do nikotyny stosuje się ją w niewielkich ilościach jako substytut nikotyny w łagodzeniu objawów głodu nikotynowego podczas leczenia nikotynizmu. W Polsce jest dostępna w tabletkach po 1,5 mg pod nazwą handlową Tabex i Desmoxan. Terapię rozpoczyna się na 5 dni przed rzuceniem palenia, trwa 25 dni[4][5][6][8][9].

Cytyzyna w leczeniu zespołu uzależnienia od tytoniu

Opisane powyżej szczególne właściwości farmakologiczne cytyzyny, związku o podobnym działaniu do nikotyny, przemawiają za kontynuacją badań nad jej skutecznością kliniczną w leczeniu zespołu uzależnienia od tytoniu. Cytyzyna w postaci wyciągu z nasion rośliny złotokap zwyczajny jako preparat Tabex jest obecna na polskim rynku od ponad 40 lat. Skuteczność kliniczna tego leku została potwierdzona w wielu badaniach przeprowadzonych w latach 60. i 70., głównie na terenie byłego NRD[11][12]. Badania te (chociaż nie odpowiadają obowiązującym obecnie standardom) wyraźnie wskazują na znaczącą skuteczność leku w rzucaniu palenia, także w przypadku pacjentów z poważnymi schorzeniami[10].

 

Cytyzyna pobudza, w podobny sposób co nikotyna, autonomiczny układ nerwowy i wykazuje 7-krotnie większe powinowactwo do receptora α4β2, niż sama nikotyna[14]. Złe dawkowanie preparatu może prowadzić do wystąpienia działań niepożądanych, a nawet zatrucia. W badaniu Jabłecka z 2013 roku pacjenci stosujący Cytyzynę, pomimo wystąpienia objawów niepożądanych nadal kontynuowali terapię! Determinacja palaczy w zaprzestaniu palenia i nieznajomości możliwych działań niepożądanych w trakcie terapii Cytyzyną, przysłoniła konsekwencje zdrowotne, jakie mogą być tego skutkiem[15].

728x90 - Czy istnieją skuteczne metody na rzucenie palenia


Przypisy

  1. CYTISINE – PubChem Public Chemical Database – https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/10235.
  2. Cytyzyna (Wikipedia) – https://pl.wikipedia.org/wiki/Cytyzyna.
  3. Ernst Mutschler; Gerd Geisslinger; Heyo K. Kroemer; Peter Ruth; Monika Schaefer-Korting: Kompendium farmakologii i toksykologii Mutschlera. Włodzimierz Buczko (red.). Wyd. 2. Medpharm, 2011, s. 476. ISBN 978-83-62283-81-1.
  4. Łukasz Szczygieł. Uzależnienie od tytoniu. „Gazeta Farmaceutyczna”, s. 42–45, 2008/4.
  5. Jean-François Etter – “Cytisine for Smoking Cessation. A Literature Review and a Meta-analysis“, JAMA Internal Medicine 2006;166(15):1553-1559.
  6. Placebo-Controlled Trial of Cytisine for Smoking Cessation, Robert West, Ph.D., Witold Zatonski, M.D., Magdalena Cedzynska, M.A., Dorota Lewandowska, Ph.D., M.D., Joanna Pazik, Ph.D., M.D., Paul Aveyard, Ph.D., M.D., and John Stapleton, M.Sc. N Engl J Med 2011; 365:1193-1200 September 29, 2011 DOI: 10.1056/NEJMoa1102035.
  7. Some studies on cytisine and its methylated derivatives, R. B. BARLOW, L. J. McLEOD, British Journal of Pharmacology, DOI: 10.1111/j.1476-5381.1969.tb07977.x
  8. Behavioural and pharmacokinetic studies on nicotine, cytisine and lobeline, C. Reavill, B. Walther, I.P. Stolerman, B. Testa, Neuropharmacology, Volume 29, Issue 7, July 1990, Pages 619–624
  9. Preparaty stosowane w leczeniu uzależnienia od nikotyny, Iwona ZIELEŃ, Mariola ŚLIWIŃSKA-MOSSOŃ, Halina MILNEROWICZ, Przegląd Lekarki 2012/69/10/
  10. Cytyzyna – renesans znanego alkaloidu. Aspekty farmakologiczne zastosowania w leczeniu uzależnienia od nikotyny, PIOTR TUTKA, KATARZYNA MRÓZ WITOLD ZATOŃSKI,FARMAKOTERAPIA W PSYCHIATRII I NEUROLOGII, 2006, 1, 33–39
  11. Paun D, Franze J. Breaking the smoking habit using cytisin containing “Tabex” tablets. Dtsch Gesundheitsw. 1968, 23, 2088-2091.
  12. Schmidt F. Medical support of nicotine withdrawal. Report on a double blind trail in over 5000 smokers (author’s transl). MMW Munch. Med. Wochenschr. 1974, 116, 557-564.
  13. Wspólne stanowisko dotyczące rozpoznawania i leczenia zespołu uzależnienia od tytoniu u pacjentów z chorobami układu sercowo−naczyniowego Uzupełnienie „Konsensusu dotyczącego rozpoznawania i leczenia zespołu uzależnienia od tytoniu”, Witold Zatoński (Centrum Onkologii, Instytut im. Marii Skłodowskiej-Curie, Warszawa), Piotr Jankowski (Przewodniczący Zarządu Sekcji Epidemiologii i Prewencji Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego), Waldemar Banasiak (Prezes Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego), Kalina Kawecka−Jaszcz (Polskie Towarzystwo Nadciśnienia Tętniczego), Jacek Musiał (Prezes Towarzystwa Internistów Polskich), Krzysztof Narkiewicz (Konsultant Krajowy w Dziedzinie Hipertensjologii), Grzegorz Opolski (Konsultant Krajowy w Dziedzinie Kardiologii), Piotr Podolec (Przewodniczący Rady Redakcyjnej Polskiego Forum Profilaktyki Chorób Układu Krążenia), Adam Torbicki (Zastępca Prezesa Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego – Osobiste poparcie inicjatywy nie jest równoznaczne z oficjalnym stanowiskiem Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego), Marian Zembala (Prezydent Europejskiego Towarzystwa Chirurgii Serca i Naczyń (2010–2012) – Osobiste poparcie inicjatywy nie jest równoznaczne z oficjalnym stanowiskiem Europejskiego Towarzystwa Chirurgii Serca i Naczyń), Kardiologia Polska 2011; 69, 1: 96–100, ISSN 0022–9032.
  14. Korzeniowska K, Cieślewicz A, Jabłecka A : Bezpieczeństwo terapii uzależnień od nikotyny. Przegl Lek. 2013; 70: 839-841.
  15. Samoleczenie palaczy papierosów w zaprzestaniu palenia tytoniu, Sylwia KAŁUCKA, Pierwszy Zakład Medycyny Rodzinnej Uniwersytetu Medycznego w Łodzi, Kierownik: Prof. dr hab. n. med. Przemysław Kardas

Autor: Eco Supplements - O nas

Redakcja portalu Eco Supplements
Jesteśmy zespołem ludzi pasjonujących się zdrowym trybem życia, odżywiania, naturalnymi suplementami diety. Współpracują z nami eksperci - osoby z wykształceniem kierunkowym związanym z odżywianiem i zastosowaniem naturalnych metod profilaktyki prozdrowotnej.

Udostępnij ten artykuł na: